Tez En Az Kaç Sayfa Olmalı? – İzmirli Genç Bir Yetişkinin Mizahi Gözlemi
—
Tez mi? Sayfa Sayısı mı? Yoksa İkisi de mi?
İzmir’de, 25 yaşımdayım, her gün biraz daha olgunlaşıyorum ama aslında içimden bir çocuğun çıkıp “Tez en az kaç sayfa olmalı?” diye bağırdığını duyuyorum. Gerçekten, bu soruyu bir yerden duyduğumda aklımda beliren tek şey: “Acaba tez yazarken kaybolmuş olan birkaç sinir hücremi bulabilir miyim?”
Tez yazmak, üniversite hayatımın bir parçasıydı. Ama hani o kadar kısa sürdü ki, sanki bu konu bana hiç yaşanmış gibi gelmiyor. “Neyse, yazdım ve bitti” dedikten sonra, “Tez en az kaç sayfa olmalı?” sorusu beni baştan çıkardı. Yani, sayfa sayısının bir anlamı var mı? Gerçekten tezinizin uzunluğu sizi tanımlıyor mu? Hadi birlikte bakalım.
—
Sayfa Sayısı Konusunda Aklını Kaybeden Bir Üniversite Öğrencisinin Günlüğü
(Diyalog: İç Sesim ve Ben)
– Bir arkadaşım: “Ya sen tez yazarken sayfa sayısını hiç kafana takmadın mı? Yani en az 100 sayfa olmalı diyorlar.”
– Ben: “Tabii tabii, ben sayfa sayısına odaklanarak tezi yazmadım. Şimdi kalkıp her sayfada daha fazla harf yazmak için sırf sayfa doldururmuşum gibi bir his var.”
– Bir arkadaşım: “Ama cidden diyorum, hocalar biraz daha sayfa bekliyorlar, anlamadım!”
– Ben: “Bunu sana da söylediler mi? Hani, bazen tez yazarken yavaşça deliriyorsunuz ya… Korkuyorum o deliliği biraz daha derinleştireceğim!”
Ve işte bu iç diyalogun tam ortasında, bir soru takılı kalıyor kafamda: “Tez en az kaç sayfa olmalı?”
Bunu düşünüyorum, İzmir’de hava sıcak, kahve bitti, ama bu soru hâlâ kafamda dönüp duruyor. Hadi gelin, biraz daha derine inelim.
—
Gerçekten Tez Sayfa Sayısı Mı Önemli, Yoksa İçerik Mi?
Dürüst olalım. Kimse sayfa sayısına takılmasın. Çünkü aslında önemli olan, içerik. Hani biz, günlük hayatta o kadar çok şeye odaklanıyoruz ki, bazen gereksiz yere büyük bir tepki gösteriyoruz. Tez yazarken, zamanla anladım ki uzunluk değil, derinlik önemlidir. “Tez en az kaç sayfa olmalı?” diye düşünüp sayfa sayısını artırmaya çalışmak, yazdığınızın kalitesini ne yazık ki etkilemez.
Bir arkadaşımın dediği gibi, “Sayfa sayısı arttıkça, hata yapma oranı da artar.” Evet, gerçekten de öyle. Hadi gelin, birazcık mizah yapalım.
—
İdeal Tez Uzunluğu ve Hatalar
Bir gün tezimin başına oturmuşken, sayfa sayısını hesaplıyorum. Aklımda bir soru var: Ne kadar yazarsam, yeterince akademik görünür? Yani, 50 sayfa yazıp konuyu derinleştirmeyi mi tercih ederim, yoksa 80 sayfa yazarak sayfa başına birkaç parantez ekleyip başımı mı ağrıtırım?
Daha ilk sayfada beni bırakıp giden bir düşünce geliyor: “Tez yazarken gerçekten ne kadar özgün olabilirim?” Sonuçta, tezimi yazarken sürekli olarak “Yazılacak şey bitti mi?” diye düşünüyorum. Ama tam da bu noktada, “Tez en az kaç sayfa olmalı?” sorusu işin içine giriyor ve beni karmaşaya sürüklüyor. Kafam karıştıkça, bir diyalog beliriyor:
(Diyalog: Ben ve Aklımdaki Hoca)
– Hoca: “Murat, tezinin başına oturdun mu? Ne kadar ilerledin?”
– Ben: “İlerlemedim hocam, daha kaç sayfa lazım? Hala sayfa sayısını hesaplıyorum!”
– Hoca: “Murat, sen gerçekten sayfa sayısını dert ediyorsun, değil mi?”
– Ben: “Evet, aslında sayfa sayısını dert etmemek, yazı yazarken daha yaratıcı olmamı sağlar mı diye düşünüyorum.”
– Hoca: “Evet, ama şu an yazıyorsun işte, değil mi?”
O an, hocaların da bazen biz öğrencilerden daha fazla kaybolduğunu fark ediyorum. Tez yazmak öyle bir süreç ki, kimse doğru yolu bulamıyor ve herkes bir şekilde “Sayfa sayısı mı önemli?” sorusuna geri dönüyor.
—
Sayfa Sayısı vs. Tezin Gerçek Değeri
Tez, aslında bir konuda derinlemesine araştırma yapmanın ve öğrendiğini aktarmanın bir yolu. Ama biz, biraz da geleneksel üniversite kültürünün etkisiyle, her şeyi sayfa sayısına indirgemeyi seviyoruz. Düşünsenize, İzmir’in güzel sokaklarında yürürken, arkadaşlarımın da bu tezi yazmakta olduğunu bildiğimde, içimden bir ses “Tez en az kaç sayfa olmalı?” diye soruyor. Ama yanıt yok.
Hadi gelin, bir kez daha görelim:
(Diyalog: Ben ve Arkadaşım)
– Ben: “Ya birader, senin tez kaç sayfa oldu?”
– Arkadaşım: “Vallahi 60 sayfa oldu ama ben 100 sayfa yapmayı hedefliyorum.”
– Ben: “Haa, evet. 100 sayfa yapınca kesin Nobel Ödülü alırsın.”
– Arkadaşım: “Teşekkürler!”
Her şey şaka bir yana, gerçekten en az kaç sayfa yazmalı? Tabii ki 100 sayfa ya da 80 sayfa gibi belirli bir sınır yok. O yüzden, önemli olan içeriğin gerçekten anlamlı ve derin olması. Zaten yazarken, sayfa sayısına odaklanmak, işin kalitesini düşürmekten başka bir işe yaramaz.
—
Sonuç: Tez Uzunluğu Ne Olmalı?
Tez en az kaç sayfa olmalı? Tam olarak bilmiyorum, belki de kimse bilmiyor. Ama şu kesin ki, önemli olan içeriğinizin kalitesi ve derinliğidir. Sayfa sayısı yerine, yazdığınız konunun size ne kadar şey kattığını, ne kadar öğrendiğinizi düşünün.
Yani, sayfa sayısını ölçmeye çalışmak yerine, nitelik arayın. Sonuçta, bir tez yazarken sayfa sayısının derinliğe katkısı, tıpkı İzmir sokaklarında yapılan arkadaş sohbetlerine benzer: Her bir kelime, her bir cümle, bir sokak lambasının altındaki ışık gibi. Ne kadar aydınlatıyorsan, o kadar yol alıyorsun. Ama unutma, bu yol ne kadar uzun olursa olsun, sonu hep bir noktada bitiyor.
Tez yazma yolculuğunda, sayfa sayısına takılma. Çünkü sonunda önemli olan tek şey, yazdığın her kelimenin sana bir şey öğretmiş olmasıdır.